Wynagrodzenia w Polsce w styczniu 2026 roku. Mediana znacznie niższa od średniej

Główny Urząd Statystyczny opublikował szczegółowe dane o rozkładzie wynagrodzeń w gospodarce narodowej w styczniu 2026 roku. Badanie obejmuje zatrudnionych zarówno w sektorze przedsiębiorstw, jak i w pozostałych sektorach gospodarki. Wyniki pokazują nie tylko dalszy wzrost płac w ujęciu rocznym, lecz także duże różnice związane z branżą, wielkością pracodawcy, płcią, wiekiem oraz lokalizacją miejsca pracy.

Mediana lepiej pokazuje sytuację typowego pracownika

Przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w gospodarce narodowej wyniosło w styczniu 2026 roku 9 352,97 zł. Było o 7,3 proc. wyższe niż rok wcześniej. Mediana wynagrodzeń osiągnęła natomiast 7 447,16 zł brutto, co oznacza wzrost o 8,2 proc. w ujęciu rocznym.

Różnica pomiędzy średnią a medianą wyniosła ponad 1,9 tys. zł. Mediana była o około 20,4 proc. niższa od przeciętnego wynagrodzenia. Oznacza to, że relatywnie wysokie zarobki części zatrudnionych wyraźnie podnoszą średnią, która nie odzwierciedla sytuacji większości pracowników tak dobrze jak mediana. Połowa zatrudnionych otrzymała w styczniu wynagrodzenie nieprzekraczające 7 447,16 zł brutto, a druga połowa zarobiła co najmniej tę kwotę.

W porównaniu z grudniem 2025 roku wynagrodzenia jednak spadły. Mediana zmniejszyła się nominalnie o 5,8 proc., a przeciętne wynagrodzenie o 4,7 proc. Nie musi to oznaczać odwrócenia rocznego trendu wzrostowego. Grudniowe wyniki są zwykle podwyższane przez premie, nagrody i dodatkowe świadczenia wypłacane pod koniec roku, dlatego porównanie stycznia bezpośrednio z grudniem wymaga ostrożności.

Wielkość pracodawcy ma istotne znaczenie

Najwyższe wynagrodzenia notowano w podmiotach zatrudniających ponad 1000 osób. Przeciętna płaca wyniosła w nich 10 808,37 zł brutto, a mediana 8 687,15 zł.

Na drugim krańcu znalazły się podmioty zatrudniające nie więcej niż pięć osób. Przeciętne wynagrodzenie wyniosło tam 6 009,76 zł, natomiast mediana 4 806 zł brutto, czyli dokładnie tyle, ile wynosiło minimalne wynagrodzenie za pracę w 2026 roku.

Dane potwierdzają wyraźną premię płacową związaną z zatrudnieniem w największych organizacjach. Mediana wynagrodzeń w podmiotach zatrudniających ponad 1000 osób była o ponad 80 proc. wyższa niż w najmniejszych jednostkach. Większe podmioty dysponują zazwyczaj większą produktywnością, bardziej rozbudowanymi strukturami stanowisk oraz szerszymi możliwościami finansowania wynagrodzeń i świadczeń dodatkowych.

Najwyższe płace w górnictwie rud metali

Najwyższe przeciętne wynagrodzenie odnotowano w górnictwie rud metali. Wyniosło ono 31 107,51 zł brutto, przy medianie na poziomie 28 991,01 zł. Najniższa przeciętna płaca występowała natomiast w działalności detektywistycznej i ochroniarskiej – 5 423,43 zł brutto.

Tak duża różnica pokazuje, jak silnie na poziom zarobków wpływa branża i charakter wykonywanej pracy. Wyniki górnictwa rud metali należy jednak interpretować z uwzględnieniem specyfiki tego sektora: wysokiej specjalizacji, odpowiedzialności, warunków pracy oraz koncentracji działalności w kilku dużych przedsiębiorstwach. Nie są one reprezentatywne dla całego przemysłu ani tym bardziej dla całego rynku pracy.

Różnice między wynagrodzeniami kobiet i mężczyzn

Przeciętne miesięczne wynagrodzenie mężczyzn wyniosło 9 668,77 zł brutto, a mediana 7 590 zł. W przypadku kobiet było to odpowiednio 9 031,66 zł oraz 7 289,17 zł.

Przeciętne wynagrodzenie kobiet było zatem o około 6,6 proc. niższe od wynagrodzenia mężczyzn, natomiast różnica median wyniosła około 4 proc. Są to różnice niekorygowane, a więc nie uwzględniają między innymi branży, stanowiska, wymiaru czasu pracy, stażu ani zakresu odpowiedzialności. Dane potwierdzają występowanie luki płacowej, ale same w sobie nie pozwalają określić jej przyczyn.

Wiek i doświadczenie również różnicują zarobki

Najwyższe przeciętne wynagrodzenie otrzymywały osoby w wieku co najmniej 65 lat – 9 994,84 zł brutto. Najniższa średnia dotyczyła zatrudnionych do 24. roku życia i wyniosła 6 574,24 zł.

Inny obraz daje mediana. Jej najwyższy poziom, wynoszący 7 743 zł, odnotowano w grupie osób w wieku 45–54 lata. Wysoka średnia wśród pracujących seniorów może być częściowo rezultatem selektywności tej grupy – po osiągnięciu wieku emerytalnego aktywność zawodową częściej kontynuują osoby posiadające specjalistyczne kompetencje lub zajmujące lepiej wynagradzane stanowiska.

Wynagrodzenia silnie zależą od lokalizacji

Najniższa mediana według miejsca zamieszkania zatrudnionego wyniosła 5 400 zł w gminie Czajków w województwie wielkopolskim. Najwyższą odnotowano w gminie Jerzmanowa w województwie dolnośląskim – 13 001,11 zł.

Jeszcze większe różnice wystąpiły przy uwzględnieniu miejsca siedziby pracodawcy. W części gmin, między innymi w Spytkowicach w województwie małopolskim, mediana wyniosła 4 806 zł, natomiast w dolnośląskiej gminie Rudna osiągnęła 17 874,53 zł.

Rozróżnienie miejsca zamieszkania i siedziby pracodawcy jest istotne. Wysoki poziom wynagrodzeń w danej gminie nie zawsze oznacza równie wysokie dochody jej mieszkańców. Może wynikać z obecności dużego zakładu zatrudniającego osoby dojeżdżające z innych miejscowości. W przypadku Jerzmanowej i Rudnej wyniki są dodatkowo związane ze znaczeniem przemysłu wydobywczego w gospodarce regionu.

Co wynika z danych GUS?

Styczniowe dane potwierdzają utrzymujący się roczny wzrost wynagrodzeń, ale jednocześnie pokazują, że sama średnia krajowa daje niepełny obraz sytuacji pracowników. Dla oceny rzeczywistego poziomu zarobków bardziej miarodajna pozostaje mediana, uzupełniona o dane regionalne i branżowe.

Wyniki wskazują również na trwałe nierówności pomiędzy małymi i dużymi pracodawcami, poszczególnymi branżami oraz regionami kraju. Ma to znaczenie nie tylko dla przedsiębiorstw i polityki rynku pracy, lecz także dla samorządów i organizacji społecznych. Przy planowaniu projektów, ustalaniu kryteriów dochodowych lub diagnozowaniu potrzeb mieszkańców nie należy opierać się wyłącznie na przeciętnym wynagrodzeniu krajowym. Znacznie bardziej użyteczne są lokalne mediany oraz rzeczywista struktura dochodów grup, do których kierowane jest wsparcie.